شناسايي روش‌هاي پيشگيري از بروز بي‌پاسخي در سرشماري عمومي نفوس و مسكن
يكي از مشكلاتي كه در كسب اطلاعات و تكميل پرسشنامه در سرشماري‌هاي نفوس و مسكن وجود دارد ناتواني در كسب اطلاعات از واحدهاي آماري است، كه به اين موضوع اصطلاحاً «بي‌پاسخي» گفته مي‌شود. 
دو نوع عمده از خطاي بي‌پاسخي مطرح است: بي‌پاسخي واحد آماري و بي‌پاسخي قلم اطلاعاتي. بي‌پاسخي واحد به معناي شكست كامل در به ‌دست ‌آوردن اطلاع از واحد آماري است و بي‌پاسخي قلم اطلاعاتي به معناي اين است كه پاسخ‌دهنده يك يا برخي از اقلام پرسشنامه را پاسخ ندهد يا جواب‌هاي حاصل غير قابل استفاده باشد. بي‌پاسخي باعث كاهش كيفيت اطلاعات مي‌شود و تلاش‌هايي كه در جهت افزايش نرخ پاسخ صورت مي‌گيرد موجب بهبود كيفيت داده‌ها مي‌شود. در اين مطالعه، هدف، ارائه‌ي راهكار براي پيشگيري از بروز بي‌پاسخي در سرشماري عمومي نفوس و مسكن 1385 است. 
شرح مسئله (اهداف، ضرورت، متدولوژي تحقيق و ...) 
در كشورهاي در حال توسعه به‌دليل عدم وجود سيستم‌هاي دقيق آمارهاي ثبتي، سرشماري‌ها مهم‌ترين ابزار براي به ‌دست‌آوردن اطلاعات كامل و بهنگام مي‌باشند. در اين ميان سر شماري نفوس به‌علت گستردگي ابعاد دايره‌ي اطلاعاتي و اجراي مداوم آن از اهميت ويژه‌اي برخوردار است. لذا كيفيت داده‌هاي حاصل از اين سرشماري مورد توجه خاص مسؤلان مي‌باشد. 
يكي از مشكلاتي كه در جمع‌آوري اطلاعات به‌ويژه از طريق پرسشنامه وجود دارد، ناتواني در كسب اطلاعات كامل از واحدهاي جامعه است، اين موضوع اصطلاحاً به «بي‌پاسخي» موسوم است. بي‌پاسخي در صحت و دقت نتايج و تجزيه و تحليل اطلاعات آثار نامطلوبي دارد. 
دو نوع اصلي بي‌پاسخي واحد آماري و بي‌پاسخي قلم اطلاعاتي. بي‌پاسخي واحد به معناي شكست كامل در به ‌دست‌آوردن اطلاع از يك واحد است و بي‌پاسخي قلم اطلاعاتي به معناي اين است كه واحد پاسخ‌گو يك يا برخي از اقلام پرسشنامه را پاسخ ندهد يا جواب‌هاي به ‌دست‌آمده غيرقابل استفاده باشد. 
ممكن است بي‌پاسخي مربوط به واحد آماري بنا به عللي از قبيل عدم حضور در منزل، عدم همكاري، مشكلات برقراري ارتباط بين مأمور آمارگير و پاسخگو، نامناسب بودن زمان مراجعه، عدم اطلاع از ميزان اهميت سرشماري، عدم اطمينان به محرمانه بودن اطلاعات و نظاير آن رخ دهد. 
نرخ بي‌پاسخي واحد عبارت است: از نسبت تعداد واحدهاي بي‌پاسخ به تعداد كل واحدهاي جامعه. اين نرخ به مجريان طرح كمك مي‌كند تا چگونگي انجام سرشماري را بررسي نموده و ميزان موفقيت خود را در ارتباط با سه موضوع دست‌يابي به واحد آماري، جلب همكاري پاسخگو و جمع‌آوري اطلاعات از واحد آماري مورد ارزيابي قرار دهند. 
نرخ‌هاي بي‌پاسخي متأثر از دو عامل نحوه‌ي تعريف نرخ مورد نظر و كيفيت انجام سرشماري مي‌باشد. ميزان تلاشي كه در دست‌يابي به واحد آماري و نيز مرحله‌ي پاسخ‌گويي به عمل مي‌آيد سطح تجربه‌ي مأموران در زمينه‌ي دست‌يابي و پاسخ‌گيري، ميزان انگيزه‌ي پاسخ‌گويان براي پاسخ گويي به سؤالات و بالاخره سطح آموزش مأموران و مجريان از جمله عوامل مؤثر در كاهش بي‌پاسخي مي‌باشد. 
بي‌پاسخي قلم اطلاعاتي نيز بر كيفيت داده‌ها تأثيرگذار است. نرخ اين نوع بي‌پاسخي نشان دهنده‌ي سطح مشكلاتي است كه در راه كسب اطلاعات در زمينه‌ي آن قلم اطلاعاتي وجود داشته است. 
روش‌هاي برخورد با مسئله‌ي بي‌پاسخي به دو گروه تقسيم مي‌شوند: در گروه اول هدف افزايش هر چه بيش‌تر نرخ پاسخ به منظور اجتناب از مشكل بي‌پاسخي مي‌باشد (پيشگيري) و گروه دوم روش‌هايي هستند كه بر پايه‌ي آن‌ها بي‌پاسخي به نحوي جبران مي‌شود تا در نهايت اثر آن كاهش يابد (جانهي). 
به هر حال براي مقابله با هر مشكلي بهترين روش، پيشگيري از بروز آن است. مراجعه‌ي مجدد، تلاش براي استفاده از مدارك و مستندات، ايجاد انگيزه، اطلاع‌رساني از طرق مختلف مانند تبليغات رسانه‌اي، ارسال نامه و غيره و طراحي مناسب پرسشنامه براي دست‌يابي به جواب‌هاي مورد نظر در پيشگيري از بروز بي‌پاسخي موثر است